Een school om van te smullen

Ik maak me een beetje minder zorgen over het onderwijs in Nederland. Fusies maken van scholen ondoordringbare nieuwbouw conglomeraten waarin bovenin bestuurders over miljoenen praten en waarin onderin niemand meer tijd heeft voor de leerling. Veel onderwijzers ergeren zich aan een bureaucratisch, zakelijk en gestandaardiseerd systeem waarin jongeren zich stierlijk vervelen en weinig plezier hebben. Het geheel is zo gericht op presteren dat zowel leerlingen als leraren ver onder hun kunnen presteren. In november sprak ik twee ondernemende ouders. Hun zoontje beantwoordde op school niet aan de verwachtingen, zo bleek tijdens het overleg tussen ouders en leraar. In lerarentaal: “uw zoontje past niet in ons vakje”. De ouders diende de leraar ter plekke van frisse repliek: “misschien is er iets grondig mis met uw vakje”.

Maatwerk
Na het gesprek zagen ze nog maar één uitweg: zelf een school voor basisonderwijs beginnen. Met een goedgekeurd onderwijsplan en private financiering startte in deze zomer hun eerste school onder de naam Lumiar. Beide ouders brengen het onderwijs op een moderne en innovatieve wijze terug naar de kern: menselijk met een divers onderwijsaanbod en een methodiek die aansluit bij de interesse van het kind. Hun school breekt met het oude: niet de leraar en een jaarprogramma maar de leerling staat centraal. Die geeft aan wat en hoe hij wil leren en de leraar verzint daarop een vorm die aanslaat. Om die reden kent Lumiar niet één leerconcept. De docenten werken iedere week met bestaande en nieuwe werkvormen die vooral dicht bij de nieuwsgierigheid van het kind staan. Dat kan alleen op een kleinschalig niveau en iedere leerkracht begeleidt dan ook maximaal 5 kinderen van verschillende leeftijden voor een langere periode. Dat alles gebeurt wel scherp en duidelijk binnen het kader van de wettelijk verplichte onderwijsvakken.

Groot succes
Het resultaat van dit initiatief? Een half jaar na de start is de school een groot succes: ouders uit het hele land willen hun kind naar de Lumiar school brengen. Op basis van de vraag zijn er plannen voor een tweede school. De leraren vinden het klimaat op hun school zeer stimulerend, omdat ze worden uitgedaagd om iedere dag, niet gehinderd door teveel bureaucratie, te anticiperen op de leerbehoeften – lees nieuwsgierigheid – van de kinderen. Die beleven plezier aan het leren omdat het onderwijs aansluit bij hun interesses. Ze raken gemotiveerd en gaan zelf heel veel kennis zoeken en zich dat eigen maken. Dat werkt bij Lumiar. Op 19 november bracht de Inspectie voor het Onderwijs een kwaliteitsonderzoek uit met een zeer positief oordeel.
Leerlingen worden gezien en krijgen volop aandacht. Gebaseerd op die principes bouwt Lumiar met plezier aan goed onderwijs. Of we daar behoefte aan hebben in dit land? Ik dacht van wel!